Tại sao phải tăng cường bồi dưỡng kỹ năng thực hành xã hội cho sinh viên ở các trường đại học tại thành phố Hồ Chí Minh?

480

Kỹ năng là một thuộc tính tâm lý quan trọng của con người nói lên năng lực thực hiện hoạt động một cách có hiệu quả. Mỗi ngành nghề đòi hỏi kỹ năng chuyên biệt, giúp cho con người thực hiện các hoạt động chuyên môn đạt hiệu quả và chất lượng cao. Mỗi hoạt động cụ thể cũng đòi hỏi có những kỹ năng riêng. Con người là một thành viên của xã hội, tham gia các hoạt động xã hội. Theo đó, muốn hoàn thành các hoạt động học tập, rèn luyện và tham gia công tác xã hội, mỗi người nói chung, mỗi sinh viên ở các trường đại học nói riêng, cần phải được trang bị và rèn luyện các kỹ năng thực hành xã hội là đòi hỏi mang tính tất yếu. Bởi vậy, xây dựng lớp thanh niên giàu lòng yêu nước, có lối sống đẹp, có ý thức công dân, biết xử lý hài hoà lợi ích của bản thân trong lợi ích chung của tập thể, cộng đồng; có lý tưởng cách mạng và bản lĩnh chính trị vững vàng; có tri thức, chuyên môn, nghiệp vụ và kỹ năng lao động giỏi; có văn hóa và sống nghĩa tình; có sức khỏe thể chất và tinh thần lành mạnh; giàu nhiệt huyết sáng tạo và tinh thần tình nguyện,... vừa là mục tiêu, vừa là nhiệm vụ trong công tác giáo dục kỹ năng thực hành xã hội cho đoàn viên thanh niên của tổ chức Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh. Để thực hiện tốt mục tiêu, nhiệm vụ đó, đòi hỏi các tổ chức Đoàn tăng cường quản lý bồi dưỡng kỹ năng thực hành xã hội cho sinh viên, đáp ứng yêu cầu mới của sự nghiệp cách mạng.

Tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm xuyên suốt của Đảng ta luôn khẳng định: Thanh niên là rường cột của nước nhà, chủ nhân tương lai của đất nước, là lực lượng xã hội đông đảo và có khả năng cách mạng to lớn, luôn xung kích trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa; là một trong những nhân tố quyết định sự thành bại của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, hội nhập quốc tế và xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội.

Sinh viên lực lượng đông đảo ở các trường đại học là những đoàn viên thanh niên, luôn được đặt ở vị trí trung tâm trong chiến lược bồi dưỡng, phát huy nhân tố con người. Chăm lo giáo dục, bồi dưỡng và phát triển sinh viên vừa là mục tiêu, vừa là động lực bảo đảm cho sự ổn định và phát triển bền vững của quốc gia, dân tộc. Bởi vậy, trong Di chúc, Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn: “Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là việc làm rất quan trọng và rất cần thiết”. Tư tưởng chiến lược ấy của Người là cơ sở quán triệt, vận dụng vào bồi dưỡng thanh niên – thế hệ trẻ phù hợp với mỗi giai đoạn lịch sử, đặc biệt là trong giai đoạn hiện nay. Do vậy, để phát huy vai trò to lớn của thanh niên đòi hỏi các cấp, các ngành trong cả hệ thống chính trị luôn coi trọng bồi dưỡng về phẩm chất, năng lực nói chung cho sinh viên, đặc biệt là bồi dưỡng kỹ năng thực hành xã hội cho sinh viên.

Kỹ năng là sự vận dụng tri thức, kỹ xảo để giải quyết nhiệm vụ hoặc thực hiện hoạt động một cách sáng tạo. Mỗi hoạt động, mỗi lĩnh vực đòi hỏi những kỹ năng riêng, phù hợp và tạo cho hoạt động, lĩnh vực đó đạt hiệu quả, chất lượng cao. Trong các kỹ năng sống của con người, kỹ năng thực hành xã hội có vai trò rất quan trọng, giúp cho con người vận dụng những kiến thức xã hội vào giải quyết các quan hệ, tác động và các giá trị xã hội.

Bồi dưỡng kỹ năng thực hành xã hội cho sinh viên là cách thức góp phần thực hiện mục tiêu xây dựng thế hệ trẻ phát triển toàn diện. Hình thành một nguồn nhân lực trẻ có kiến thức vững vàng, kỹ năng tốt; hình thành, phát triển những thói quen, hành vi tích cực, lành mạnh trong việc ứng xử các tình huống của cuộc sống cá nhân và xã hội; quản lý và làm chủ bản thân; tham gia một cách tích cực, chủ động có hiệu quả các hoạt động xã hội.

Mục tiêu của giáo dục là giáo dục con người Việt Nam phát triển toàn diện và phát huy tốt nhất tiềm năng, khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân; yêu gia đình, yêu Tổ quốc, yêu đồng bào; sống tốt và làm việc hiệu quả. Để thực hiện mục tiêu đó, cần phải “đổi mới chương trình nhằm phát triển năng lực và phẩm chất người học, hài hòa đức, trí, thể, mỹ; dạy người, dạy chữ và dạy nghề. Đổi mới nội dung giáo dục theo hướng tinh giản, hiện đại, thiết thực, phù hợp với lứa tuổi, trình độ và ngành nghề; tăng thực hành, vận dụng kiến thức vào thực tiễn. Chú trọng giáo dục nhân cách, đạo đức, lối sống, tri thức pháp luật và ý thức công dân. Tập trung vào những giá trị cơ bản của văn hóa, truyền thống và đạo lý dân tộc, tinh hoa văn hóa nhân loại, giá trị cốt lõi và nhân văn của chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. Tăng cường giáo dục thể chất, kiến thức quốc phòng, an ninh và hướng nghiệp”.

Quán triệt quan điểm của Đảng, Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh nói chung và các tổ chức Đoàn ở các trường đại học trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng chủ động xây dựng kế hoạch, nội dung chương trình bồi dưỡng kỹ năng thực hành xã hội cho sinh viên phù hợp với điều kiện cụ thể tại từng trường địa học. Chẳng hạn, tổ chức các lớp tập huấn, huấn luyện các kỹ năng mềm; tổ chức các bồi dưỡng truyền thông, giáo dục truyền thống; các hoạt động ngoại khóa, kết hợp hoạt động đoàn tại cơ sở… Tuy nhiên, việc bồi dưỡng kỹ năng thực hành xã hội cho sinh viên ở các trường địa học còn tồn tại những hạn chế, khuyết điểm. Quá trình tổ chức, triển khai bồi dưỡng kỹ năng thực hành xã hội trong các trường đại học cũng gặp nhiều khó khăn, trở ngại nhất định, như chưa định nghĩa rõ ràng, đầy đủ về kỹ năng thực hành xã hội cũng như các tiêu chuẩn, tiêu chí cho việc xác định các kỹ năng thực hành xã hội cơ bản của sinh viên; thiếu định hướng cho việc hoạch định chương trình bồi dưỡng kỹ năng thực hành xã hội trong các hoạt động; chưa xác định rõ những phương thức để bồi dưỡng; chưa thống nhất các chương trình bồi dưỡng kỹ năng thực hành xã hội cho sinh viên.

Ths. Trần Vĩnh Hà – Phòng TDTT và KNTHXH.

 

Tài liệu tham khảo:

  1. Đặng Quốc Bảo (1999), Khoa học tổ chức và quản lý, Nxb thống kê ,Hà Nội.
  2. Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Chiến lược phát triển giáo dục 2011 – 2020, Nxb Giáo dục.
  3. Đảng Cộng sản Việt Nam (1993), Nghị quyết 04-NQ/HNTW, Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa VII về công tác thanh niên trong thời kỳ mới.
  4. Đảng Cộng sản Việt Nam (1995), Nghị quyết 26-NQ/TW, Nghị quyết của Bộ Chính trị tăng c­ường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên.
  5. Hồ Chí Minh (1956), Bài nói chuyện tại Đại hội Đại biểu toàn quốc Đoàn thanh niên lao động Việt Nam, Toàn tập, tập 8, Nxb CTQG, Hà Nội 2000.
  6. Di chúc Chủ Tịch Hồ Chí Minh (1969).