Phong cách dân chủ – kỳ 1

    19
    Chủ tịch Hồ Chí Minh và các đồng chí Tôn Đức Thắng, Lê Duẩn, Trường Chinh tại phiên khai mạc kỳ họp thứ 4, Quốc hội khóa III (20/5/1968): ảnh tư liệu.

    NGUỒN GỐC CỦA DÂN CHỦ

    “Nước ta là một nước dân chủ. Mọi công việc đều vì lợi ích của dân mà làm. Khắp nơi có đoàn thể nhân dân, như Hội đồng nhân dân, Mặt trận, Công đoàn, Hội nông dân cứu quốc, Phụ nữ cứu quốc, v.v…Những đoàn thể ấy là tổ chức của dân, phấn đấu cho dân, bênh vực quyền của dân, liên lạc mật thiết nhân dân với Chính phủ.

    Khi ai có điều gì oan ức, thì có thể do các đoàn thể tố cáo lên cấp trên. Đó là quyền dân chủ của tất cả công dân Việt Nam. Đồng bào cần hiểu rõ và khéo dùng quyền ấy. Cũng như tất cả công dân Việt Nam đều phải hiểu rõ và làm tròn nghĩa vụ kháng chiến cứu quốc.

    Tôi mong rằng: từ nay các cán bộ đều phải biết phê bình và tự phê bình, đều cố gắng sửa đổi lối làm việc, theo đúng đường lối của chính phủ và Đoàn thể, hợp với lòng dân. Cán bộ cấp trên phải luôn luôn đôn đốc và kiểm tra công việc cán bộ cấp dưới.

    Nhân dân thì giúp Chính phủ và Đoàn thể kiểm tra công việc và hành vi của các cán bộ”.

    Thư gửi đồng bào Liên khu IV, viết vào giữa năm 1950, sách Bác Hồ với Bình Trị Thiên, Ban nghiên cứu lịch sử Đảng và Ty văn hóa Bình Trị Thiên, 1977, tr. 16-18.

    “Làm việc nước bây giờ là hy sinh, là phấn đấu, quên lợi riêng mà nghĩ lợi chung. Những ai muốn làm quan cách mạng thì nhất định không nên bầu. Ngày mai không ai ép, không ai mua, toàn dân sẽ thực hiện cái quyền dân chủ ấy”.

    Lời phát biểu trong buổi lễ ra mắt ứng cử viên tổ chức tại Việt Nam học xá, nói ngày 05/01/1946, báo Cứu Quốc, số 135, 07/01/1946.

    “Trong mọi việc đều phải dựa vào quần chúng. Cải cách và làm ăn cũng vậy. Phải động viên, tổ chức, đoàn kết quần chúng. Lấy sức quần chúng mà vượt qua khó khăn; quần chúng tự giúp quần chúng.

    Tục ngữ có câu: “Một cây làm chẳng nên non, nhiều cây chụm lại thành hòn núi cao”. Việc gì mà một mình, tuy có tài giỏi mấy cũng không làm được, mà nhiều người chung sức lại, thì việc gì cũng làm được.

    Thí dụ: Một chiếc thuyền phải có người chèo, phải có người lái. Chỉ có người chèo không có người lái cũng không được. Cho nên người chèo và người lái phải đoàn kết với nhau”.

    Bài nói chuyện tại Hội nghị cán bộ cải cách miền biển, 10/4/1956, sách Những lời kêu gọi của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Nxb. Sự Thật, Hà Nội, 1956, t.III, tr. 262-264.

    “…Từ tỉnh, huyện đến chi bộ, phải làm đúng nguyên tắc lãnh đạo tập thể, cá nhân phụ trách.

    Nội bộ phải thật đoàn kết. Mọi việc đều bàn bạc một cách dân chủ và tập thể. Khi đã quyết định rồi, thì phân phối công tác phải rạch ròi, giao cho một hoặc mấy đồng chí phụ trách làm đến nơi đến chốn”.

    Bài nói chuyện với đồng bào và cán bộ Kiến An, nói ngày 18/01/1960, sách Huấn thị của Hồ Chí Minh với toàn thể cán bộ, đảng viên và nhân dân Kiến An, Ban Tuyên huấn tỉnh Kiến An xuất bản, 1960.

    Sách Hồ Chí Minh bàn về phong cách, Nxb Trẻ, tr. 32-34.